کتێبی دەریا

لە ئاوە ساردەکانی کەناری گەرووی بێرینگی ڕووسیادا، ڕاوچییەکانی ئینویت و چوکچی ئەمڕۆش بەدوای ئەو شیردەرە زەبەلاحانەی دەریادا دەگەڕێن کە لە دێرزەمانەوە خۆراکیان بۆ خەڵکەکەیان دابین کردووە. زانراوە، کە ڕاوکردنی نەهەنگەکان ئەمڕۆ مشتومڕاوییە و جێگەی ڕەخنە و ڕێسای نێودەوڵەتییە. بەڵام ڕاوکردنی ئینویت و چوکچی بەپێی یاسا نێودەوڵەتییەکان ڕێگەپێدراوە چونکە ڕاوکردنی نەهەنگەکان بناغەی کولتوور و ژیانیانە. چیرۆکی هاوچەرخی پیرەکان ئەلێکساندەر و ئەلێکسی بە شێوەیەکی بێ کێشە تێکەڵ دەبێت لەگەڵ چیرۆکی "ئەو ژنەی کە نەهەنگی لەدایک کردووە" و ئەفسانە کۆنەکانی دیکە، کە لێرەدا بە ئەنیمەیشنێکی زیندوو دەگێڕدرێنەوە، لەم ململانێ بەردەوامەدا بۆ مانەوە و پاراستنی شێوازێکی ژیانی نەریتی لە یەکێک لە دوورترین شوێنەکانی سەر زەوی.